२०१२ मध्ये चेन्नईतील सत्याम सिनेमागृहात प्रथम अ‍ॅटमॉस-सक्षम स्क्रीन सुरू झाल्याने डॉल्बी अ‍ॅटॉमने भारतामध्ये प्रवेश केला. त्याच वर्षी, रजनीकांतची शिवाजी 3 डी डॉल्बीच्या ऑब्जेक्ट-आधारित ऑडिओ तंत्रज्ञानासह प्रसिद्ध झाली आणि सत्यम येथे प्रीमियर झाला. तेव्हापासून, डॉल्बी अ‍ॅटॉम्स हे घरगुती नाव बनले आहे, जे इयरफोन, हेडफोन्स, होम थिएटर, स्मार्ट टीव्ही, स्मार्टफोन आणि स्पीकरसह इतर कोणत्याही डिव्हाइसशी संबंधित आहे. आणि अशाप्रकारे आपल्यापैकी बहुतेकांना तंत्रज्ञान समजते-एक 3 डी ध्वनी टप्पा जो चित्रपट पाहताना किंवा अ‍ॅटॉम-सक्षम डिव्हाइसचा वापर करून संगीत ऐकताना सभोवतालच्या आवाजाचा प्रभाव निर्माण करतो.
पण डॉल्बी प्रयोगशाळेच्या गोष्टींपैकी हे फक्त अर्धे आहे. अंतिम वापरकर्त्याने अनुभव ऐकण्यापूर्वी एटीएमओएस अंमलबजावणीचा दुसरा अर्धा भाग चांगला होतो. हा गाणे किंवा चित्रपटाचा पोस्ट-प्रॉडक्शन स्टेज आहे, जिथे अ‍ॅटॉम-सक्षम सॉफ्टवेअर संगीत किंवा रीमास्टर मूव्ही ऑडिओ अपमिक्स करण्यासाठी वापरले जाते, ज्यामुळे 3 डी साऊंड स्टेज इफेक्ट तयार होतो.
मग, जेव्हा अ‍ॅटमॉस वापरुन मिसळलेले गाणे अ‍ॅटमॉस-सक्षम डिव्हाइसद्वारे वाजवले जाते, तेव्हा वापरकर्त्यांना संगीत ऐकायला मिळते ज्याचे वर्णन द वीकेंडने एक म्हणून केले होते अनुभव हे “संगीत एक विसर्जित जग तयार करून नवीन ठिकाणी घेते जिथे आपल्याला प्रत्येक तपशील जाणवू शकता. हे अतिरेकी आहे.”
याचा अनुभव घेण्यासाठी आणि तंत्रज्ञान संगीत प्रक्रियेस कसे आकार देते याबद्दल अधिक जाणून घेण्यासाठी, मी अलीकडेच नवी दिल्लीच्या एकमेव डॉल्बी अ‍ॅटॉम -कल्टिफाइड स्टुडिओच्या साकेटमधील फ्रेश लाइम स्टुडिओमध्ये प्रवास केला.
डॉल्बी अ‍ॅटॉम स्टुडिओमध्ये संगीत निर्मिती
बर्कली कॉलेज ऑफ म्युझिकच्या माजी विद्यार्थी तनिहक सेठ यांनी स्थापन केलेल्या फ्रेश लाइम स्टुडिओमध्ये एक डॉल्बी अ‍ॅटॉम्स-प्रमाणित रेकॉर्डिंग रूम आहे, जिथे तो आणि त्याची कार्यसंघ संगीतकारांना 3 डी साउंडस्टेज स्वरूपात त्यांची गाणी तयार करण्यास आणि अपमिक्स करण्यास मदत करतात.
खोली 7.1.4 डॉल्बी अ‍ॅटॉम कॉन्फिगरेशनच्या आसपास तयार केली आहे. यात आयएसओ बूथ, लाइव्ह रूम आणि व्होकल बूथ यासह तीन ट्रॅकिंग रूम आहेत आणि न्यूमॅन आणि सेनहेझरच्या गीअरच्या पूर्ण संचासह आहेत. उल्लेखनीय म्हणजे, 7.1.4 स्पीकर सेटअप म्हणजे इअर लेव्हलवर श्रोत्याच्या सभोवताल ठेवलेल्या सात सभोवतालच्या स्पीकर्स, कमी-वारंवारतेच्या प्रभावांसाठी एक सबवुफर आणि 3 डी स्थानिक ऑडिओ वितरीत करण्यासाठी चार ओव्हरहेड किंवा उंची स्पीकर्स संदर्भित करतात.
डॉल्बी अ‍ॅटॉम सेटअप
फोटो क्रेडिट: डॉल्बी
संगीत निर्मिती प्रक्रियेच्या मध्यभागी एक डिजिटल ऑडिओ वर्कस्टेशन (डीएडब्ल्यू) आहे, एक सॉफ्टवेअर (सामान्यत: उत्सुक प्रो टूल्स किंवा स्टीनबर्ग नुएंडो) जे ऑडिओ रेकॉर्ड, संपादित करणे, मिसळणे आणि तयार करण्यासाठी मध्यवर्ती केंद्र म्हणून कार्य करते (त्यास ध्वनीचा फोटोशॉप म्हणून विचार करा). डीएडब्ल्यू डॉल्बी एटीएमओएस प्रॉडक्शन सूट चालविते, डॉल्बीने विकसित केलेले एक सॉफ्टवेअर टूलकिट जे ध्वनी अभियंता आणि संगीत निर्मात्यांना डीएडब्ल्यूमध्ये डॉल्बी अ‍ॅटॉम सामग्री तयार, मिसळा आणि मॉनिटर करण्यास परवानगी देते.
या टूलसेटमध्ये, संगीत निर्माते अ‍ॅटॉम रेंडररमध्ये प्रवेश मिळवतात, जे व्हर्च्युअल 3 डी स्पेसमध्ये स्वतंत्र “ऑडिओ ऑब्जेक्ट्स” म्हणून स्वतंत्र साधने, गायन किंवा प्रभावांचे स्थान सक्षम करते. पारंपारिक स्टिरिओच्या विपरीत, जेथे घटक डाव्या किंवा उजव्या चॅनेलवर निश्चित केले जातात, एटीएमएस थेट श्रोत्यासमोर एक गायन ठेवून, गिटार रिफ मागे पॅन करून किंवा वातावरणीय प्रभाव वर सरकवून चळवळीचे संपूर्ण स्वातंत्र्य सक्षम करते.
उल्लेखनीय म्हणजे, एक सामान्य सेटअप 128 पर्यंत ऑडिओ ट्रॅकचे समर्थन करते, ज्यात 118 पर्यंत ऑडिओ ऑब्जेक्ट्स आणि 10 चॅनेल बेड समाविष्ट असू शकतात. निर्माता किंवा कलाकारांच्या पसंतीनुसार ऑडिओ ऑब्जेक्ट्स व्होकल लाइन किंवा सापळा हिट सारख्या वैयक्तिक घटकांना 3 डी स्पेसमध्ये स्वतंत्रपणे हलविण्यास परवानगी देतात.
सेठने गॅझेट्स 360 ला सांगितले की प्रत्येक निर्मात्यास गाण्यासाठी वेगळी दृष्टी असू शकते आणि ते अपमिक्स करू शकतात किंवा रेकॉर्ड वेगळ्या प्रकारे तयार करू शकतात, ज्यामुळे ध्वनीस्केप पूर्णपणे अनोखा वाटेल. अर्थात, काही मूलभूत तत्त्वे पाळल्या पाहिजेत, परंतु बाकी सर्व काही एक सर्जनशील प्रक्रिया आहे.
वर नमूद केल्याप्रमाणे, एक ट्रॅक एकतर एटमॉसमध्ये मूळतः तयार केला जाऊ शकतो किंवा तो अपमिक्स्ड केला जाऊ शकतो (जर ट्रॅकची स्टिरिओ आवृत्ती आधीपासून अस्तित्वात असेल तर). पूर्वीसाठी, कलाकार आणि मिक्सिंग अभियंता ग्राउंड अपमधून स्थानिक निर्णय घेतात आणि हे निसर्गात अधिक प्रयोगात्मक असू शकतात. अपमिक्सिंग करताना, अभियंता स्टिरिओ मिक्सचा हेतू अधिक खोली आणि आयामांनी वाढविताना पुन्हा तयार करतो.
एकदा अ‍ॅटॉमस मिक्स तयार झाल्यानंतर, सर्व स्थिती आणि वेळ डेटा टिकवून ठेवण्यासाठी ते ब्रॉडकास्ट वेव्ह फॉरमॅट (एडीएम बीडब्ल्यूएफ) फाईलमध्ये ऑडिओ डेफिनेशन मॉडेल म्हणून निर्यात केले जाते. ही मास्टर फाईल म्हणजे Apple पल म्युझिक, Amazon मेझॉन संगीत आणि श्रोतेला स्थानिक ऑडिओ वितरित करण्यासाठी भरतीसंबंधी वापर.
अ‍ॅटॉम्सचा वापर करून अपमिक्स केलेले गाणे प्रदर्शित करणारे गायक संजीव भट्टाचार्य यांनी स्पष्ट केले की या 3 डी ध्वनी टप्प्यात कलाकारांना एक अनोखा ऑडिओ अनुभव तयार करण्यात बरेच स्वातंत्र्य मिळते. तिने हायलाइट केले की, स्टीरिओच्या विपरीत, जेथे ऑडिओ एका रेषेच्या विमानात येतो आणि बर्‍याचदा सपाट वाटू शकतो, डॉल्बी अ‍ॅटॉम्स श्रोताला असे वाटते की ते कलाकार आणि बँड सारख्याच खोलीत असतात.
“डॉल्बी अ‍ॅटॉम्ससह, आम्ही केवळ पसंतीसाठीच नव्हे तर स्थानिक अचूकता आणि भावनिक खोलीसाठी सामग्री कशी मिसळली गेली हे प्रतिबिंबित करण्यासाठी वातावरणाचे कॅलिब्रेट करतो. हा दृष्टिकोन कोणत्याही जागेवर सेंद्रिय आणि सखोल गुंतवणूकीच्या मार्गाने जोडला जातो, ज्यायोगे ते निश्चितपणे आणि विस्मयकारक अनुभव देतात, जे एक समानता आहे, जे डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसचे महत्त्व आहे,” डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना, “डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना,” डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना, “डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना,” डिव्हाइस, “डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना,” डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना, “डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना,” डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना, “डिव्हाइस,” डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना, “डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना,” डिव्हाइस किंवा डिव्हाइसची स्थापना झाली.
बहुतेक लोकांना हेडफोन्स किंवा टीव्हीमध्ये प्लेबॅक वैशिष्ट्य म्हणून डॉल्बी अ‍ॅटॉमस माहित आहे, परंतु त्याचा वास्तविक प्रभाव स्टुडिओमध्ये पूर्वीचा असू शकतो, जिथे संगीत कसे तयार केले जाते, स्तरित आणि अवकाशीय डिझाइन केले जाते हे शांतपणे बदलत आहे.
मुख्य संपादक : – इमरान शेख
